]]>
close
EN

6 Światowy Tydzień Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego w dniach 17 – 23 maja 2021 roku

data publikacji: 19 stycznia 2021

6 Światowy Tydzień Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego w dniach 17 – 23 maja 2021 roku

Organizacja Narodów Zjednoczonych ogłosiła tydzień od 17 do 23 maja 2021 roku Światowym Tygodniem Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Celem Tygodni jest obniżenie liczby zabitych w wypadkach drogowych. Każdego roku na całym świecie na drogach ginie 1,35 miliona osób. Wypadki drogowe są najczęstszą przyczyną śmierci lub trwałego kalectwa dzieci i młodych ludzi w wieku 5 – 29 lat. Szacuje się, że wypadki drogowe pochłaniają w przybliżeniu 3% PKB, a w krajach o niskich i średnich dochodach do 5% PKB.

Międzynarodowe organizacje zrzeszone w UNRSC (United Nations Road Safety Collaboration) uzgodniły, że tematem wiodącym 6 Światowego Tygodnia BRD będzie zarządzanie prędkością. W trakcie tego Tygodnia  zostanie również przedstawiony plan na Dekadę Działań na rzecz BRD 2021 - 2030  (Decade of Action for Road Safety 2021- 2030).

 

Z raportu WHO pt. Zarządzanie prędkością, opublikowanego w 2017 jasno wynika, że transport drogowy ogromnie przyczynia się do rozwoju większości krajów świata. Poprawiając dostęp do edukacji, zatrudnienia i opieki zdrowotnej oraz wzrostu efektywności przedsiębiorstw dostarczających towary i świadczących usługi, systemy transportowe zaowocowały szeregiem pozytywnych korzyści gospodarczych i społecznych. Jednak występują także negatywne konsekwencje wynikające z ciągle rozwijającego się transportu drogowego. Rozwój  motoryzacji oznacza wzrost liczby zgonów i obrażeń w ruchu drogowy, a jednocześnie  wiele obszarów miejskich stoi przed dodatkowymi wyzwaniami rosnącego poziomu zanieczyszczenia powietrza oraz związanym z tym wzrostem zachorowań na choroby układu oddechowego i rosnącą liczbę zatorów, które z kolei są powiązane z obniżeniem poziomu aktywności fizycznej i innymi konsekwencjami zdrowotnymi. Prędkość ma pozytywny wpływ na mobilność i skrócenie czasu transportu, ale to wpływa negatywnie na bezpieczeństwo ruchu drogowego, wpływając zarówno na prawdopodobieństwo wypadku drogowego, jak i dotkliwość jego konsekwencji. Prędkość również ma niekorzystny wpływ na środowisko i zanieczyszczenie hałasem oraz „przydatność do życia” obszarów miejskich. W ciągu ostatniej dekady, wraz z większym globalnym naciskiem położonym na zmniejszenie prędkości, co się z tym wiąże zmniejszeniem liczby ofiar śmiertelnych i rannych w wypadkach drogowych, zauważa się rosnący ruch zainicjowany na szczeblu lokalnym dotyczący strategii zarządzania prędkością w społecznościach. Skutkuje to bezpośrednimi korzyściami w zakresie bezpieczeństwa i ulicami bardziej przyjaznymi do życia.

 

Ofiary śmiertelne wypadków drogowych nie występują równomiernie na całym świecie. W krajach o niskim i średnim dochodzie notuje się 90% światowych zgonów drogowych, chociaż społeczeństwa w tych krajach posiadają tylko około połowy światowej liczby pojazdów. Ryzyko śmierci również na drogach zależy w dużej mierze od miejsca zamieszkania ludzi, Europa ma najmniejszy odsetek zgonów w ruchu drogowym na 100 000 mieszkańców, a Afryka najwyższy.

 

Oprócz różnic w liczbach, zróżnicowanie występowania ofiar śmiertelnych użytkowników dróg znacznie się różni między regionami i wewnątrz nich. Na poziomie globalnym około połowa wszystkich zgonów użytkowników dróg (49%) ma miejsce wśród niechronionych uczestników ruchu, tj. pieszych, rowerzystów i motocyklistów. Niezwykle ważny jest także wybór środka transportu. W krajach regionu afrykańskiego na przykład tam, gdzie ludzie dużo chodzą i jeżdżą na rowerze, który stanowi ważny środek transportu dla dużego odsetka populacji, 38% zgonów stanowią piesi, podczas gdy w południowo-wschodniej Azji i na zachodnim Pacyfiku, motocykliści stanowią większość zgonów drogowych (odpowiednio 33% i 34%).

Z tych właśnie przyczyn jednym z celów WHO oraz Decade of Action for Road Safety na 2030 rok jest „zapewnienie zdrowego życia i promowanie dobrobytu dla wszystkich w każdym wieku oraz zapewnienie dostępu do bezpiecznych, niedrogich, powszechnych i zrównoważonych systemów transportowych dla wszystkich”.

 

Chociaż obrażenia w ruchu drogowym są główną przyczyną zgonów i obrażeń na świecie od wielu lat, większość wypadków drogowych jest przewidywalnych oraz możliwych do uniknięcia. Udowodniono, że odpowiednie działania skutecznie zwiększają bezpieczeństwo dróg: kraje które  wdrożyły ograniczenia ruchu drogowego odnotowały zmniejszenie liczby zgonów. Najbardziej udane przykłady trwałego spadku liczby i wskaźników śmiertelności wypadków drogowych osiągnięto tam, gdzie zostało wdrożone „podejście do bezpiecznych systemów” (safe systems approach). To podejście do bezpieczeństwa ruchu drogowego zakłada, że ciało ludzkie jest bardzo podatne na urazy, a ludzie popełniają błędy. W związku z tym wprowadzane są dodatkowe działania zapewniające bezpieczniejsze drogi, bezpieczniejsze pojazdy, bezpieczniejsze prędkości i bezpieczniejsze zachowanie na drodze dla jej użytkowników. W połączeniu te elementy pomogą uwzględnić błąd kierowcy. Wszystkie elementy systemu należy wzmacniać, w ten sposób, że jeśli jedna część systemu ulegnie awarii, inne części nadal będą chronić ludzi. Implementacja podejścia do bezpiecznych systemów wymaga zaangażowania i ścisłej współpracy wielu sektorów, w tym transportu, opieki zdrowotnej, policji, przemysłu i społeczeństwa obywatelskiego.

 

Prędkość jest główną przyczyną występowania obrażeń w ruchu drogowym. W szczególności nadmierna lub niewłaściwa prędkość jest kluczowym czynnikiem ryzyka na drogach powodującym wypadki drogowe, śmierć i obrażenia. Nadmierna prędkość jest problemem wspólnym dla wszystkich krajów. Badanie przeprowadzone wśród krajów OECD pokazało, że średnio 40-50%, a maksymalnie 80% kierowców przekracza obowiązujące ograniczenia prędkości, Podobny odsetek pojazdów jeżdżących z nadmierną prędkością stwierdzono w krajach o niskim i średnim dochodzie.

 

Prędkość jest czynnikiem wpływającym na dotkliwość wszystkich wypadków drogowych. Wraz ze wzrostem średniej prędkości wrasta prawdopodobieństwo wystąpienia wypadku i związanych z nim obrażeń. Jeśli dojdzie do wypadku, ryzyko śmierci i poważnych obrażeń jest większe przy wyższych prędkościach. Wzrost średniej prędkości pojazdu o 1 km/h skutkuje wzrostem o 4-5% ofiar śmiertelnych wypadków. Prawdopodobieństwo odniesienia poważnych obrażeń czy nawet śmierci na skutek wypadków do których doszło podczas  jazdy z dużą prędkością jest szczególnie wysokie w odniesieniu do niechronionych uczestników ruchu, takich jak piesi, rowerzyści i motocykliści, a także dzieci i osoby starsze.

 

Na prędkość ma wpływ szereg czynników związanych z charakterystyką kierowcy takich jak np. wiek i płeć: w większości krajów kierowcy płci męskiej i młodzi kierowcy są bardziej skłonni do przyspieszania i dlatego najliczniej występują w statystykach wypadków związanych z prędkością. Inne czynniki, które mogą wpływać na prędkość, to stężenie alkoholu we krwi kierowcy, układ drogi i jakość nawierzchni, a także moc i maksymalna prędkość pojazdu.

 

Ogólnymi strategiami służącymi zarządzaniu prędkością są m.in.:

  • budowanie lub modyfikowanie sieci drogowej w celu uwzględnienia cech uspokajających ruch,
  • ustalenie ograniczeń prędkości odpowiednich do funkcji każdej drogi,
  • egzekwowanie ograniczeń prędkości,
  • instalowanie ograniczników prędkości w pojazdach,
  • podnoszenie świadomości zagrożeń związanych z nadmierną prędkością

Podróżowanie stało się łatwe, szybkie i stosunkowo niedrogie, kluczowe dla pracy i życia osobistego, a na poziomie krajowym ważne dla rozwoju. W ciągu ostatnich kilku dekad przemysł wyprodukował pojazdy, które potrafią jeździć z coraz większą prędkością, budowa rozległych sieci drogowych i usług pokrewnych wpłynęła na skrócenie czasu transportu na drogach. Jednak te rosnące prędkości mają wpływ na wypadki drogowe skutkujące obrażeniami i  zgonami,  jak również na wyższy poziom hałasu i emisji zanieczyszczeń. Wiele podejmowanych działań ma miejsce na szczeblu lokalnym, w niektórych krajach. Jednak aby znaleźć strategie zarządzania prędkością, potrzeba więcej pracy, aby przekonać decydentów i społeczeństwo o wpływie zagrożeń związanych z prędkością, a także pokazać liczne korzyści płynące z  odpowiedniego zarządzania prędkością. Kraje powinny opracować kompleksowy i zintegrowany plan polityki interwencyjnej w zakresie zarządzania prędkością na podstawie dokładnej oceny sytuacji. Takie plany powinny zawierać m.in wiarygodne ograniczenia prędkości, jej egzekwowanie, inżynierię ruchu drogowego oraz edukację. Warto brać przykład  dobrych  praktyk opartych na dowodach, które okazały się skuteczne w walce z prędkością i  mogą stać się częścią przygotowywanych planów. Na świecie stosowane są różne podejścia i polityki dla różnych grup kierowców. Gdyby każdy kraj na świecie wdrożył zarządzanie prędkością jako część szerszego programu w zakresie bezpieczeństwa drogowego, można by osiągnąć globalną redukcję liczby ofiar wypadków. Te wysiłki pomogłyby krajom i społecznościom zmniejszyć liczbę wypadków drogowych związanych z prędkością, a jednocześnie promować inne formy podróżowania takie jak - jazda na rowerze i chodzenie pieszo, które z kolei przynoszą pozytywne korzyści zdrowotne. Inicjatywy w zakresie zarządzania prędkością mogłyby także obniżyć poziom emisji i hałasu ulicznego, a także uczynić ulice bardziej przyjaznymi do życia.

 

Źródło:

https://www.unroadsafetyweek.org/en/home

https://www.gtkp.com/assets/uploads/20170412-105220-8360-WHO-NMH-NVI-17.7-eng.pdf