]]>
close
EN

Historia programów bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce

data publikacji: 30 stycznia 2015

Za początek tworzenia programów brd w Polsce można przyjąć rok 1972, kiedy przyjęto uchwałę w sprawie działań i środków mających na celu poprawę stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego. Na podstawie wyników raportu Banku Światowego z 1992 roku powołano w Polsce Krajową Radę Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Od tej pory powstały w Polce programy poprawy brd: GAMBIT 96, GAMBIT 2000 oraz GAMBIT 2005, a ostatnio Narodowy Program Poprawy Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2013-2020.

W 1972 Rada Ministrów przyjęła uchwałę w sprawie działań i środków zmierzających do poprawy stanu brd w Polsce. Program nie przyniósł niestety pozytywnych zmian.
W 1992 Bank Światowy opracował raport, zwany raportem Gerondeau, opisujący stan brd w Polsce. Stwierdzono w nim, iż odpowiedzialność za stan brd w Polsce jest rozproszona i spoczywa na Ministerstwie Spraw Wewnętrznych oraz Ministerstwie Transportu i Gospodarki Morskiej, oraz, że brakuje odpowiednich struktur społecznych i administracyjnych, które mogłyby prowadzić długofalową działalność w zakresie brd, dysponowałyby funduszami na ten cel i byłyby odpowiedzialne za ich wydatkowanie.
W 1993 roku utworzono Krajową Radę Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, w składzie której znaleźli się przedstawiciele ministerstw i instytucji centralnych, organizacji społecznych i zaproszeni eksperci.
W latach 1994-1996, na zamównie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej, z funduszy Komitetu Badań Naukowych, zrealizowano projekt badawczy „Zintegrowany Program Poprawy Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego” o akronimie GAMBIT 96.
W roku 2000 sformułowano kolejny program brd – GAMBIT 2000, który został przyjęty przez Radę Ministrów w 2001 r. jako program poprawy brd dla Polski na lata 2001-2010. Celem strategicznym programu było zmniejszenie liczby zabitych do 4 000 w 2010 roku. 
W programie GAMBIT 2000 zawarto trzy cele szczegółowe:
1. Wdrożenie rozwiązań poprawiających stan brd w siedmiu zdefiniowanych obszarach problemowych.
2. Opracowanie podstaw do realizacji długoterminowej i efektywnej polityki w zakresie brd.
3. Zdobycie poparcia społecznego dla idei poprawy stanu brd.
Wstąpienie Polski do Unii Europejskiej w 2004 roku wymagało wprowadzenia zmian do polityki transportowej, wspólnej dla państw członkowskich. UE przedstawiła cel ograniczenia liczby zabitych na drogach w ciągu dekady o połowę. 
W maju 2005 roku Rada Ministrów przyjęła Krajowy Program Poprawy Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego na lata 2005-2007-2013 – GAMBIT 2005
Celem strategicznym nowego programu było zmniejszenie liczby zabitych o 50% do 2013 roku w stosunku do 2003 r., co oznaczało nie więcej niż 2 800 zabitych w wypadkach drogowych. 

Wyznaczono także dwa cele pośrednie:
• w 2007 r. – nie więcej niż 4 300 zabitych na drogach,
• w 2010 r. – nie więcej niż 3 500 zabitych na drogach.
Aby osiągnąć założony cel, sformułowano również pięć celów szczegółowych (obejmujących 15 grup działań priorytetowych i 144 zadań):
1. Przygotowanie podstaw do prowadzenia skutecznych i długofalowych działań poprawiających stan brd.
2. Kształtowanie bezpiecznych zachowań uczestników ruchu drogowego.
3. Ochrona pieszych, dzieci i rowerzystów.
4. Zapewnienie bezpiecznej infrastruktury dróg i ich otoczenia.
5. Ograniczenie ciężkości wypadków i ich konsekwencji.
 
Nowy Narodowy Program Poprawy Bezpieczństwa Ruchu Drogowego 2013-2020 kontynuuje założenia Wizji Zero, przyjętej w poprzednich programach brd dla Polski.
 
Wszystkie pogramy poprawy brd GAMBIT zostały opracowane przez zespoły autorskie w składzie: Katedra Inżynierii Drogowej Politechniki Gdańskiej, Instytut Transportu Samochodowego oraz Katedra Budowy Dróg i Inżynierii Ruchu Politechniki Krakowskiej. Programy GAMBIT 1996 i 2000 zostały przygotowane przez zespół pod kierownictwem prof. Ryszarda Krystka, a GAMBIT 2005 – dr Kazimierza Jamroza. 
 
 
GAMBIT 2005 czyli Polska Wizja Zero – Krajowy Porgram Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2005-2007-2013, Krajowa Rada Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego.